#32 Een goed verhaal…

Heeft een aantal wetmatigheden volgens Aristoteles en terwijl ik het de groep vertel, zie ik daar ineens BOEM een link met een andere favoriete coachingstool. Gek genoeg had ik dit nog niet eerder gezien, terwijl ik dit onderdeel Storytelling toch al vaker heb verteld in trainingen. En ook gebruik ik deze Flow coachingsmethode nu al een aantal jaren. Merkwaardig! Ook mijn trainingsmaatje zag het ineens, we begonnen tegelijk te grinniken. Alles kwam samen, hoe kwam het dat ik dit niet eerder had gezien?

Ik was dus gaan trainen voor een groep Advanced NLP Leadershippers, één van mijn favoriete bezigheden met voor mij ideale cursisten. Zij voelen zich verantwoordelijk voor hun teams en organisaties en hebben al diverse trainingsprogramma’s doorlopen. Zij delen ons inzicht dat wanneer je gaat en staat voor voor persoonlijk leiderschap je daarbij jouw eigen proceswerk hebt aan te gaan. Het programma duurt een half jaar en daarin reiken we ze diverse perspectieven aan om te kijken naar gedragsverandering. Hoe begeleidt je dit en hoe communiceer je dit? We zien de groep onder onze ogen mega stappen maken.

Ik was die dag eigenlijk te ziek, maar ik had mijzelf bij elkaar geraapt om te gaan werken. Dit onderwerp was tenslotte mijn stokpaardje. Ik moest na de middag ook afhaken, maar toen was het inzicht wel al binnen. Daarom moest ik er zijn! De opdracht was als volgt; neem jouw veranderboodschap uit jouw organisatie mee naar de training. Die gaan we vervolgens aanpassen volgens het NLP 4-mat. Dit is een leerstijlen 4-mat die we aanleren in de officiële NLP trainersopleiding en dus ook bruikbaar voor managers en directeuren die regelmatig een veranderboodschap hebben te vertellen. Zij hoeven dan niet te kunnen trainen, maar wat is het verschil met een goede presentatie houden als leidinggevende van een team? Dan wil je ook weten hoe je dit zodanig doet dat het publiek geboeid blijft? En hoe krijg je alle leerstijlen van jouw publiek vervuld? Het 4-mat geeft hier de structuur voor aan hoe je dit kunt doen. Ze hadden ter voorbereiding ook ons lievelingsboek van Rene Kuipers gelezen “Trainen is een vak”. Dus ze waren er klaar voor!

Een belangrijk onderdeel is het vertellen van een metafoor. Nu komen we bij mijn stokpaardje, want we leren immers door verhalen. We leren mensen kennen door hun verhalen, want als je goed luistert hoor je wat zij belangrijk vinden, welke overtuigingen zij hebben, wie zij zijn, wat hun wensen zijn, enzovoorts. Kortom alle lagen van de Neurologische Niveaus en de filters van het NLP communicatiemodel kun je horen oplichten wanneer je luistert naar het verhaal van een ander. Voor deze trainingsgroep hadden we metaforen omgedoopt tot Storytelling, dat klinkt meer sexy en is passender bij het bedrijfsleven. Over storytelling heb ik weer van Marjolein Huls  geleerd, het is haar vak om lastige organisatieboodschappen om te bouwen via storytelling.

Dus bij de theorie over de ingrediënten van een goed veranderverhaal volgens Aristoteles kwam aan bod dat er altijd een held is. Soms is deze held tegen wil en dank. En dat deze held een streven en een begunstigde heeft. Zoals Roodkapje de held is in haar verhaal en zij had als streven dat ze koekjes ging brengen naar de begunstigde oma. Er is ook altijd een aanjager, in dit verhaal is dat moeder die haar zegt dat oma ziek is en dat zij haar koekjes moet gaan brengen. Onderweg zijn er altijd tegenslagen dat is hier de wolf en hulpbronnen in de vorm van de jager. Dus het concept is simpel, maar hoe zet je dit nu om in jouw eigen veranderverhaal? Beginnen jouw hersenen al te ratelen? Want wie ken jij die zo’n verandering al eens heeft doorgemaakt die jij nu wilt communiceren? Kan diegene jouw held zijn? En wat was dan zijn of haar streven. Zo werd het stukje voor stukje ingevuld. Tot zover was het nog bekende koek voor mij, niets spannends aan.

Overigens is het moraal van het verhaal van Roodkapje dat je op het pad moet blijven. Ja dat is ook mijn motto, alleen noem ik het de WEG! Maar ja dat deed Roodkapje natuurlijk niet. Want in een saai verhaal gaat alles zoals afgesproken en verwacht. Daar volgen de handelingen elkaar op in de vorm van “en toen, en toen, en toen”.

In een sterk veranderverhaal zit immers een kloof. En daar kwam mijn inzicht. Want die kloof is het verschil tussen de verwachting en de realiteit. Dat verandert het verhaal ineens van “en toen, en toen, en toen” naar “MAAR toen. Er komt een ommekeer. Het loopt anders dan verwacht, dus iedereen denkt mee en is betrokken bij de goede afloop. Hier zit een directe parallel met mijn Flow coaching waarin we steeds kleine acties doen om daar vervolgens de geleerde lessen uit te halen. Waar zitten die geleerde lessen dan? Nou heel simpel die zitten in de kloof van het verhaal. We zijn namelijk dol op het vertellen van verhalen, alleen meestal vertellen we niet altijd het meest inspirerende deel uit onze verhalen. We vertellen immers het verhaal zoals we gewend zijn te doen, dus de opeenvolging van handelingen. Dat houdt onze neocortex van ons brein ook van, die vertelt niets liever dan verhalen over de dingen die gebeuren, maakt daar koppelingen in, geeft er verklaringen aan, zodat we het daarna rustig weg kunnen stoppen in een hoekje van ons brein.

Dus wanneer het gaat om veranderen dan weten we al dat brein daar niet zo van houdt. Die houdt het meest van vaste routines, dat is immers energiezuinig. Daar hoef je niet over na te denken, dat kun je al vanzelf. Dat proces is geautomatiseerd in ons brein. Want als je doet wat je altijd hebt gedaan, krijg je wat je altijd hebt gekregen. Dus het vraagt wat flexibiliteit van ons brein om te denken in geleerde lessen die plaatsvinden in de kloof van het verhaal. We zijn geautomatiseerd in het vertellen van handelingen die elkaar opvolgen, en toen, en toen en toen”.

Feit is dat er handelingen moeten worden verricht en dat is natuurlijk ook zo in het leven. Anders kom je nergens. Het blijkt wel weer dat niet alleen in een goed veranderverhaal moet je in actie komen. Dat heb je ook in jouw leven te doen, handelingen verrichten om ergens te komen. Dus zonder actie geen verandering, daarom vraag ik ook altijd naar de eerstvolgende kleine stap? Wat is de allereerste actie die je nu kunt doen? Zodanig klein dat je er gewoon zin in hebt om in actie te aankomen. En vervolgens vraag ik altijd, wat verwacht je van deze actie? Want dan kunnen we daar achteraf de geleerde lessen uithalen. En die verwachtingen daar wordt vaak lichtjes overheen gestapt. Terwijl daar juist de schoonheid van het veranderverhaal zit.

In de ommekeer van het verhaal zitten immers de geleerde lessen en die zijn het meest inspirerend om te delen. Dat is ook het moraal van het verhaal van de metafoor. Wanneer ik een metafoor bedenkt voor een situatie dan kijk ik altijd wanneer heb ik een soortgelijke les of verandering zelf meegemaakt en dan vertel ik daarover. Want het verhaal is er al. Het verhaal is er altijd, je hebt immers al zoveel lessen geleerd.

Nu nog de moed om het te vertellen, met de angst om afgewezen te worden omdat mensen het verhaal niet goed genoeg vinden. Dat is waarschijnlijk veel lastiger dan het verhaal te bedenken en te vertellen. Ach, denk dan maar weer Perceptie is Projectie, want wat je denkt dat een ander denkt, dat denk je zelf. Toch?

Dus wat ga jij deze week voor metafoor vertellen om jouw boodschap duidelijk over te brengen? Je kunt ook gewoon rustig thuis beginnen he? Een eerste kleine stap!

Ik wens je veel mooie veranderverhalen toe!

 

Ik schrijf elke week een persoonlijk blog waarin ik mijn belevenissen koppel aan mijn kennis van NLP die mij weer geleerde lessen hebben opgeleverd. Hopelijk ook ter inspiratie van jou. Ken jij mensen die deze wekelijkse blogs willen ontvangen? Voel je vrij het door sturen. Inschrijven kan via  deze link:

Wil je mijn vorige blogs vanaf eerste kerstdag nog lezen? Kijk dan hier